Galicia aproba un teito de gasto histórico de máis de 15.000 millóns para 2027 entre as críticas da oposición
O Parlamento de Galicia aprobou este mércores o teito de gasto non financeiro para 2027, que ascende a 15.022 millóns de euros, un 5,5 % máis que no exercicio anterior. Galicia convértese así na primeira comunidade autónoma en dar luz verde a este límite de gasto, que servirá de base para a elaboración dos Orzamentos da Xunta do próximo ano. O debate estivo marcado pola defensa do Goberno galego da súa política económica e polas críticas de PSdeG e BNG, que centraron os seus reproches na posición da Xunta respecto ao novo modelo de financiamento autonómico.
O conselleiro de Facenda e Administración Pública, Miguel Corgos, foi o encargado de presentar o límite de gasto ante a Cámara galega, destacando que consolida unha senda de crecemento continuado dos orzamentos e que permitirá reforzar os servizos públicos, impulsar a transformación do modelo produtivo, investir en I+D+i, mellorar a formación, facilitar o acceso á vivenda e preparar o Xacobeo 2027.
Segundo explicou, os recursos procedentes da recadación tributaria propia e do sistema de financiamento aumentarán en 859 millóns de euros, un 6,8 % máis, mentres que os fondos finalistas medrarán en 185 millóns grazas á programación dos fondos europeos. Corgos destacou que 2027 será o primeiro exercicio desde a pandemia no que Galicia elaborará as súas contas sen recursos extraordinarios, sustentándose integramente nos recursos comúns.
A Xunta tamén actualizou o seu cadro macroeconómico, elevando a previsión de crecemento do PIB galego para 2026 do 1,9 % ao 2,1 %, mentres que para 2027 mantén unha estimación prudente do 1,9 %. O Executivo autonómico prevé ademais que a taxa de paro continúe descendendo ata situarse no 7,7 % o próximo ano e destacou que Galicia manterá unha das menores ratios de débeda sobre PIB do Estado, coa previsión de reducila ata o 12,6 %.
Na súa intervención, Corgos defendeu que a estabilidade, o rigor e a responsabilidade fiscal permiten que Galicia manteña unha evolución económica favorable, cunha converxencia histórica do 93 % respecto á media estatal, un forte comportamento exportador e unha situación financeira solvente.
A OPOSICIÓN
O portavoz do Grupo Socialista, José Ramón Gómez Besteiro, centrou a súa intervención na ausencia do presidente da Xunta do debate parlamentario. Considerou que Alfonso Rueda era quen debía defender o teito de gasto, ao entender que o verdadeiro debate é o do financiamento autonómico.
Besteiro reclamou que Galicia negocie co Goberno de España unha mellora do financiamento que suporía arredor de 1.000 millóns de euros anuais adicionais para a comunidade. Criticou que a Xunta non presente unha proposta propia nin explique a súa posición sobre o novo modelo e acusou ao PP de actuar segundo as directrices da dirección nacional do partido.
O líder socialista tamén cuestionou o rexeitamento da Xunta á condonación de 4.010 millóns de euros de débeda autonómica e advertiu de que Galicia podería perder unha oportunidade histórica se non participa activamente na negociación do novo sistema de financiamento. Ademais, lembrou que o PP votou no Congreso en contra da senda de estabilidade, unha decisión que, segundo afirmou, resta capacidade de gasto á Xunta e aos concellos galegos.
Besteiro sostivo que Galicia conta con máis recursos ca nunca procedentes do Estado, pero considerou que esa situación non se traduce nunha mellora dos servizos públicos, citando as listas de espera sanitarias, a demanda de vivenda pública ou a situación da dependencia.
Pola súa banda, a portavoz nacional do BNG, Ana Pontón, volveu defender un novo modelo de financiamento que permita a Galicia dispoñer da "chave dos seus cartos". A líder nacionalista acusou a Alfonso Rueda de non presentar ningunha proposta propia e de asumir a posición marcada pola dirección estatal do PP.
Pontón reiterou o rexeitamento do BNG á proposta de financiamento presentada polo Goberno central, ao considerar que incrementa a discriminación de Galicia, pero tamén criticou que a Xunta non abra un debate de país nin procure unha posición común para defender os intereses galegos.
A portavoz nacional cuestionou igualmente o carácter histórico do incremento do teito de gasto, asegurando que resulta insuficiente para compensar o déficit acumulado nos servizos públicos. Segundo indicou, o aumento previsto non permitirá resolver problemas como as listas de espera na sanidade, o acceso á vivenda, a dependencia ou a falta de investimento en ciencia e innovación.
Tamén censurou que a Xunta manteña o seu rexeitamento á condonación de máis de 4.000 millóns de euros de débeda e acusou ao presidente galego de priorizar os intereses do Partido Popular fronte aos de Galicia.
O debate deixou patente a diferenza de posicións entre os tres principais grupos parlamentarios sobre o futuro financiamento autonómico, nun momento no que o Goberno central prepara a negociación dun novo modelo que marcará a capacidade financeira das comunidades autónomas nos próximos anos.