A Deputación de Lugo reclamará á Xunta un reparto equilibrado dos Fondos de Compensación Interterritorial
O goberno da Deputación de Lugo instará á Xunta de Galicia a modificar o sistema de reparto dos Fondos de Compensación Interterritorial (FCI) para que a provincia volva recibir recursos deste mecanismo estatal. Os grupos que integran o executivo provincial levarán unha iniciativa ao pleno do vindeiro martes, na que reclaman unha distribución equilibrada entre as catro provincias galegas e maior transparencia sobre o destino destes fondos.
Segundo os datos trasladados polo goberno provincial, Lugo non recibiu ningún euro do fondo desde 2022. A Deputación considera que esta situación prexudica especialmente un territorio caracterizado polo envellecemento da poboación, a dispersión xeográfica e o peso do rural, factores que, ao seu xuízo, deberían terse en conta á hora de repartir os recursos destinados a reducir as desigualdades territoriais.
Os Fondos de Compensación Interterritorial proceden do Estado e teñen como finalidade contribuír a equilibrar o desenvolvemento entre territorios. O executivo provincial sostén que a Xunta modificou o modelo de xestión para concentrar o financiamento en actuacións concretas, en lugar de distribuílo entre proxectos de distintas provincias.
Montecelo concentrou os fondos en 2024
A Deputación lembra que, ata 2015, estes recursos se destinaban a actuacións con incidencia en varios territorios, como estradas ou obras de saneamento, que tamén beneficiaban a Lugo e Ourense. Segundo a súa versión, tras unha redución estatal do fondo e un cambio no modelo de xestión autonómico, a Xunta pasou primeiro a concentrar os investimentos na franxa atlántica e, a partir de 2020, a destinalos a proxectos únicos.
Como exemplo, o goberno provincial sinala que en 2024 os 38,6 millóns de euros asignados polo Estado a Galicia se destinaron integramente á ampliación do hospital de Montecelo, en Pontevedra. A Deputación afirma que no exercicio anterior tampouco recibiron fondos as provincias da Coruña, Lugo e Ourense.
O executivo provincial cuestiona que este sistema permita cumprir a finalidade de compensación territorial do mecanismo e reclama que as necesidades de cada provincia se teñan en conta na planificación dos investimentos.
O Consello de Contas advertiu de problemas na xestión
A iniciativa provincial tamén se apoia nas advertencias do Consello de Contas de Galicia sobre a planificación e execución destes recursos. Segundo a Deputación, os informes do órgano fiscalizador sinalaron deficiencias na xestión do fondo, entre elas a falta de execución de 30,5 millóns de euros correspondentes a 2020 e a utilización de recursos sen que estivesen asignados a proxectos rexistrados ante o ministerio competente.
O goberno provincial considera necesario que a Xunta explique como xestionou os fondos nos últimos anos e que destino deu aos remanentes acumulados.
Tres peticións á Xunta
A proposta que se someterá a debate e votación no pleno provincial recolle tres demandas. A primeira é que a Xunta abandone o modelo de proxecto único e distribúa os fondos de maneira equilibrada entre as catro provincias galegas, de acordo coa finalidade para a que foron creados.
A segunda petición pasa por incorporar as necesidades específicas de Lugo en materia de infraestruturas, equipamentos e servizos públicos á planificación dos investimentos. Por último, a Deputación reclama transparencia e información no Parlamento de Galicia sobre o uso dos fondos nos últimos anos e a xestión dos remanentes desde 2020.
A iniciativa busca que a provincia volva acceder a uns recursos que, segundo o goberno provincial, deben contribuír a reducir as diferenzas territoriais e atender as necesidades das zonas con maiores dificultades demográficas e de dispersión poboacional.