Setenta colectivos reclaman un cambio radical na política contra os incendios forestais en Galicia
A Plataforma por un Monte Galego con Futuro, integrada por 70 colectivos sociais, ecoloxistas, veciñais e do medio rural, presentou este xoves 9 de xullo un manifesto no que reclama unha transformación profunda das políticas públicas de prevención e loita contra os incendios forestais. Coincidindo co inicio da campaña de alto risco e cando se cumpre un ano da vaga de lumes de 2025, as entidades denuncian o que consideran un fracaso do modelo actual, excesivamente centrado na extinción, e demandan unha aposta decidida pola prevención, a restauración das áreas queimadas e a revitalización do medio rural.
No documento, as organizacións lembran que Galicia sufriu durante 2025 unha das peores vagas de incendios da súa historia recente, con máis de 209.000 hectáreas queimadas segundo os datos do sistema europeo Copernicus, das que preto de 38.000 correspondían a espazos da Rede Natura 2000. Critican que as actuacións de restauración realizadas ata o momento resultaron insuficientes e aseguran que a falta de intervención provocou graves problemas de erosión e arrastres de solo, especialmente en zonas como a comarca de Valdeorras.
A plataforma sostén que os incendios forestais responden a múltiples causas, entre elas o abandono do rural, determinadas políticas agrarias e forestais e a expansión de especies pirófitas de crecemento rápido. Neste sentido, consideran insuficiente a actual moratoria para novas plantacións de eucalipto e reclaman que se converta nunha prohibición indefinida para frear a súa expansión.
As entidades tamén denuncian a falta de transparencia informativa sobre os incendios e critican a planificación da campaña de alto risco, que cualifican de "neglixente e improvisada". Entre as súas críticas figura o atraso nos traballos preventivos durante o inverno, o incumprimento dos compromisos de limpeza das faixas secundarias e a ausencia dun reforzo estrutural dos medios de prevención e extinción.
Segundo recolle o manifesto, o actual Plan de Prevención e Defensa contra os Incendios Forestais de Galicia (Pladiga) continúa destinando a maior parte dos seus recursos á extinción. Os colectivos sinalan que dos 213 millóns de euros contemplados para 2026, arredor de 159 millóns se destinan ás tarefas de extinción, fronte aos 53 millóns para prevención e apenas 900.000 euros para formación, mentres que non existe unha partida específica para restauración.
Por este motivo, a plataforma defende a creación dun servizo público único de bombeiros e bombeiras forestais dependente directamente da Xunta de Galicia, con persoal profesionalizado e estable que desenvolva tarefas de prevención durante todo o ano e de extinción durante os períodos de maior risco.
O manifesto tamén pon o foco nas consecuencias ambientais dos incendios, advertindo da perda de biodiversidade, da destrución de hábitats e dos danos sobre especies protexidas e ecosistemas forestais autóctonos. Ademais, alerta do impacto que os lumes teñen sobre a actividade agrícola, gandeira e apícola, afectando directamente aos medios de vida de moitas explotacións do rural galego.
Entre as principais reivindicacións recollidas no documento figuran a posta en marcha de plans inmediatos de restauración das zonas queimadas, o apoio ás comunidades de montes e ás explotacións agropecuarias, a recuperación de ferramentas de xestión forestal xa existentes, a protección do territorio fronte a proxectos considerados especulativos e a promoción dun modelo forestal multifuncional que favoreza a biodiversidade e a actividade económica sostible.
A Plataforma por un Monte Galego con Futuro conclúe facendo un chamamento á mobilización social e reclamando á Xunta un cambio radical nas súas políticas ambientais, agrarias e forestais para evitar que os incendios sigan converténdose, ano tras ano, nunha ameaza permanente para o territorio galego.