Asociacións | Actualidade

A entidade rexistrou sete alegacións ante a Xunta para adaptar as medidas de prevención á realidade do cultivo do castiñeiro e evitar que os soutos xestionados queden sometidos a obrigas pensadas para masas forestais abandonadas

A Asociación Galega das Castañas e dos Soutos (AGCS) presentou sete alegacións ao anteproxecto da nova Lei de loita contra os incendios forestais de Galicia co obxectivo de adaptar a normativa ás características dos soutos de castiñeiros. A entidade rexistrou as propostas o pasado 23 de outubro ante a Consellería do Medio Rural, ao considerar que o texto introduce obrigas que non teñen suficientemente en conta a realidade das explotacións dedicadas á produción de castaña.

A asociación recoñece que o anteproxecto identifica os soutos como sistemas preventivos tradicionais ligados á paisaxe en mosaico, no artigo 32.6. Porén, advirte dunha contradición entre ese recoñecemento e a aplicación de criterios técnicos que, ao seu xuízo, non diferencian adecuadamente os soutos en produción das masas forestais abandonadas ou doutras especies arbóreas.

A AGCS defende que os soutos en produción presentan características favorables para a prevención dos incendios, como a baixa inflamabilidade das frondosas caducifolias, os marcos de plantación amplos e o mantemento anual do sotobosque para facilitar a colleita.

Sete propostas para adaptar a normativa

Entre as principais reclamacións figura manter un réxime diferenciado para os soutos en produción ou con xestión activa acreditada, sempre que se realice a roza anual e se garanta a descontinuidade da vexetación combustible.

A entidade tamén pide modificar o criterio de distancia mínima entre árbores. En concreto, propón que os seis metros se midan entre cepas e non entre os distintos pés que nacen dunha mesma cepa tradicional. Segundo argumenta, unha aplicación literal da norma podería obrigar a eliminar parte da estrutura dos castiñeiros antigos ou dos soutos en recuperación.

Outra das alegacións solicita introducir excepcións á eliminación obrigatoria de todos os pés secos. A asociación defende a protección dos exemplares con valor patrimonial, etnográfico ou paisaxístico, así como daqueles que alberguen fauna protexida, sempre que non supoñan un risco para a propagación do lume. Tamén reclama que a retirada de madeira afectada por pragas e enfermidades se realice conforme aos protocolos fitosanitarios.

A cuarta proposta céntrase nas distancias de seguridade e na compatibilidade dos soutos históricos próximos a aldeas, vivendas, sequeiros e cursos fluviais. A AGCS pide conservar un réxime específico para as frondosas autóctonas e evitar que os soutos xestionados queden sometidos automaticamente ás mesmas condicións que outras masas forestais.

Recoñecer o cultivo da castaña como actividade agraria

A asociación considera necesario que a lei teña en conta a dobre condición do castiñeiro, como especie forestal e como cultivo froiteiro profesional. Por iso, propón recoñecer que as prácticas habituais das explotacións en produción, como a poda, a roza anual, os tratamentos fitosanitarios e o manexo do solo, poidan servir para acreditar o cumprimento das obrigas de xestión da biomasa.

Neste sentido, reclama que os soutos produtivos situados en terreos rústicos de especial protección agropecuaria reciban un tratamento acorde coa súa actividade agrícola, sempre que as prácticas aplicadas garantan a descontinuidade horizontal e vertical do combustible vexetal.

Outra das demandas consiste en dotar de efectos concretos o recoñecemento dos soutos como sistemas preventivos tradicionais. A entidade propón que poidan computar como paisaxes cortalumes, que se recoñeza a súa baixa inflamabilidade na planificación forestal e que se inclúan medidas específicas de apoio á súa recuperación, mantemento e posta en produción. Tamén pide recoñecer o silvopastoreo como técnica válida para a xestión da biomasa.

Cambios nas autorizacións para queimar restos vexetais

A sétima alegación aborda a xestión dos restos de poda e dos ourizos afectados por pragas e enfermidades. A AGCS solicita que as persoas titulares dos terreos, as comunidades de montes e as agrupacións forestais poidan pedir á Administración a realización de queimas prescritas nas súas propiedades.

Ademais, propón reducir de dez a cinco días hábiles o prazo de antelación para solicitar autorizacións de queima cando o obxectivo sexa controlar pragas ou enfermidades declaradas. A entidade tamén pide revisar a prohibición de realizar queimas en grellas, mantendo as condicións de seguridade establecidas na normativa.

A asociación solicita que as modificacións propostas se incorporen ao texto definitivo da lei e que, no caso de seren rexeitadas, se motiven expresamente as razóns da súa desestimación. Así, a AGCS defende a necesidade de compatibilizar a prevención dos incendios coa conservación dos soutos tradicionais e a continuidade económica das explotacións produtoras de castaña en Galicia.