Deputación | Universidade

Un estudo con participación universitaria e da administración autonómica analizará os efectos de determinadas terapias termais, coa artrose de xeonllo como unha das primeiras patoloxías a examinar

Ourense prepárase para poñer en marcha un estudo científico sobre os efectos das terapias termais, coa vista posta en que algunhas delas poidan acabar recoñecidas dentro da sanidade pública. Así o anunciou o presidente da Deputación provincial, Luis Menor, que ademais preside a Rede de Vilas Termais da Federación Española de Municipios e Provincias (FEMP), durante a súa intervención no XIX Encontro e na Asemblea desta entidade, celebrados este xoves en Archena (Murcia).

O traballo, aínda en preparación, desenvolverase coa colaboración dunha universidade galega e da administración autonómica con competencias en sanidade. Non se trata de crear un tratamento novo, senón de comprobar con metodoloxía científica —protocolos definidos, indicadores obxectivos e garantías de rigor— que resultados producen realmente determinadas intervencións termais. Para iso contarase con profesionais sanitarios, especialistas en hidroloxía médica e os propios balnearios. Unha das doenzas que se barallan estudar en primeiro lugar é a artrose de xeonllo, escollida pola súa alta incidencia e porque xa existen traballos previos sobre balneoterapia aplicados a este problema.

Menor explicou que o fin último é acumular evidencia suficiente para poder pedir, máis adiante, que certas terapias termais entren na carteira de servizos sanitarios, tanto a nivel estatal como nas carteiras complementarias das comunidades autónomas. Insistiu en que a idea non é substituír a medicina convencional, senón explorar un complemento a ela: “para que un médico poida prescribir un tratamento termal fai falta demostrar os seus resultados”, resumiu, sinalando que o reto é pasar da crenza e a experiencia acumulada a datos contrastados. Se o proxecto piloto dá resultado, a intención é que a súa metodoloxía poida trasladarse despois ao conxunto da Rede de Vilas Termais, de xeito que outros territorios poidan beneficiarse do mesmo modelo de traballo.

Detrás desta aposta hai tamén un argumento de fondo: o peso do termalismo na España rural. Máis da metade dos concellos da Rede teñen menos de 2.500 habitantes, polo que as augas mineromedicinais —un recurso que, lembrou Menor, non se pode trasladar de sitio— funcionan en moitos casos como motor de emprego e de fixación de poboación. O seu desenvolvemento arrastra ademais á hostalaría, ao comercio e aos produtores locais, e un eventual aval sanitario abriría a porta a alongar a tempada de actividade dos balnearios e a mellorar a súa rendibilidade.

A cita en Archena serviu tamén para facer balance da Rede, que desde marzo de 2024 recuperou actividade e sumou proxectos como un plan de turismo termal, un sistema de intelixencia turística e un catálogo dixital de vilas termais. A organización agrupa hoxe 77 entidades locais de 12 comunidades autónomas, cifra que podería subir ata 83 coas incorporacións xa en marcha; entre elas, dúas deputacións provinciais novas e os contactos abertos con outras dúas, o que case duplicaría a presenza deste tipo de institucións. Menor mencionou tamén o interese de administracións como un gran concello e dúas deputacións que estarían a valorar sumarse, e agradeceu ao concello anfitrión a súa acollida do encontro.

A xornada incluíu así mesmo a Asemblea da Sección de Entidades Locais con Augas Minerais e Termais da FEMP, onde se repasaron a memoria de actividades e a execución orzamentaria de 2025 e se fixaron as liñas de traballo para 2026-2027: ampliar a cooperación con universidades, centros de investigación, administracións, sanitarios e empresas, baixo tres ideas que Menor resumiu como o coidado das persoas, a conexión entre territorios e institucións, e a xeración de oportunidades de desenvolvemento sostible.

O presidente pechou a súa intervención cun recordo a José Juan Cerdeira, director da Área de Benestar da Deputación de Ourense falecido recentemente, a quen atribuíu boa parte do impulso do termalismo social na provincia e cuxo legado, dixo, inclúe precisamente esa aposta por investigar e avaliar con criterios científicos.