Xunta e PSdeG enfrontan as súas posicións sobre a transferencia da AP-9 no medio do debate sobre as garantías económicas

A transferencia da AP-9 volveu centrar este mércores o debate político no Parlamento de Galicia, con posicións enfrontadas entre a Xunta e o PSdeG sobre os pasos que deben darse para culminar o traspaso da autoestrada. Mentres o Goberno galego reclama que o Estado garanta por escrito que Galicia non terá que asumir os custos derivados das decisións adoptadas antes da transferencia, o líder dos socialistas galegos, José Ramón Gómez Besteiro, acusou o presidente da Xunta, Alfonso Rueda, de utilizar a vía da comisión bilateral e un eventual recurso de inconstitucionalidade para gañar tempo.
A conselleira de Vivenda e Planificación de Infraestruturas, María Martínez Allegue, defendeu no pleno que Galicia quere a transferencia da AP-9, pero reclamou que esta se produza cun traspaso «pleno, correctamente financiado e con seguridade xurídica e financeira». A Xunta considera necesario que a Lei Orgánica que regula a transferencia recolla expresamente as garantías económicas pactadas para evitar que a comunidade galega teña que facer fronte no futuro a custos millonarios.
Allegue reclamou que quede por escrito que Galicia non asumirá as consecuencias económicas dunha eventual nulidade das prórrogas da concesión, que o Estado se fará cargo das actuacións e investimentos necesarios na autoestrada e que estarán garantidos os recursos para ampliar as bonificacións.
A conselleira advertiu de que sería «profundamente irresponsable» aceptar agora a transferencia para descubrir posteriormente que Galicia debe asumir «miles de millóns de euros» derivados de decisións que non tomou. Por este motivo, a Xunta solicitou formalmente a convocatoria da Comisión Bilateral de Cooperación entre o Estado e Galicia para resolver as discrepancias antes de culminar o proceso.
Segundo Allegue, este mecanismo permitiría garantir a seguridade xurídica e financeira do traspaso e evitar ambigüidades no texto aprobado no Congreso. A intención do Goberno galego é que a futura Comisión Mixta de Transferencias poida desenvolver os seus traballos sobre un marco «certo e seguro».
A conselleira lembrou, ademais, que a Xunta leva máis dunha década reclamando a transferencia da AP-9 a través de distintas iniciativas impulsadas polo Parlamento galego. «Galicia quere unha AP-9 galega, pero non unha factura que non corresponde aos galegos», defendeu.
Fronte a esta posición, Besteiro cuestionou a estratexia da Xunta e acusou a Rueda de non querer asumir claramente se apoia ou non o traspaso. Durante a sesión de control, o secretario xeral do PSdeG e portavoz parlamentario afirmou que a comisión bilateral proposta polo Goberno galego é unha forma de atrasar o proceso.
«Se non quere a transferencia, que o diga claramente e non engane a xente», reclamou Besteiro ao presidente da Xunta. O socialista defendeu que o procedemento debe pasar directamente pola Comisión Mixta de Transferencias, na que, segundo explicou, se debería acordar o traspaso.
Besteiro considerou que o seguinte paso será previsiblemente un recurso de inconstitucionalidade por parte da Xunta, ao que acusou de servir para «gañar tempo». «Primeiro a comisión bilateral, e vaise gañando tempo. Despois o recurso, e gáñase máis tempo. Todo para non facer efectiva a transferencia da AP-9», afirmou.
O debate sobre a autoestrada produciuse no marco dunha sesión de control na que Besteiro centrou boa parte da súa intervención nas distintas emerxencias que, ao seu xuízo, afectan Galicia. O líder socialista acusou Rueda de carecer de planificación ante problemas como a seca, os incendios, a vivenda ou a situación da sanidade e resumiu a súa crítica cunha frase: «Vostede non terá un plan para todo, pero ten un culpable para cada cousa».
Besteiro asegurou que a situación de seca era previsible polos avisos rexistrados nos últimos anos e cuestionou a resposta da Xunta, mentres tamén criticou a política de vivenda e os problemas de acceso á sanidade pública. «Cando unha persoa está enferma, señor Rueda, un anuncio da Xunta non cura. Curan recursos, profesionais e planificación», afirmou.
O portavoz socialista tamén introduciu no debate a situación dos menores migrantes que chegaron sós a Ceuta e pediu que non sexan utilizados como «arma política». «Un neno non é unha ameaza, é un neno, veña de onde veña», sinalou.
A sesión parlamentaria evidenciou así o choque entre as dúas principais posicións arredor da AP-9: mentres a Xunta insiste en que non se opón á transferencia pero esixe blindar previamente as consecuencias económicas e xurídicas do traspaso, o PSdeG considera que o Goberno galego está a poñer obstáculos que poden atrasar a súa materialización.
O debate continuará agora arredor dos mecanismos que deben permitir pechar as discrepancias entre ambas Administracións e determinar as condicións económicas e xurídicas definitivas do futuro traspaso da autoestrada.